Beyan Süresinden sonra verilecek Beyannameler

 

Beyan Süresinden sonra verilecek Beyannameler

BEYAN SÜRESİNDEN SONRA VERİLECEK BEYANNAMELER Bu bölümde beyan süresi içerisinde verilmemiş olan beyannameleri elektronik ortamda gönderirken dikkat edilmesi gereken hususlar aktarılacaktır.  Süresinden sonra verilecek beyannamelere ilişkin olarak; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257. maddesinin 4. bendinin sonuna, 5398 Sayılı Kanun’un 23. maddesiyle eklenen fıkra ile zorunluluk kapsamına giren mükelleflerce kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinden veya pişmanlıkla verilen beyannamelerin elektronik ortamda gönderilebileceği hükmü ilave edilmiştir. Ayrıca tahakkuk fişi ve/veya ihbarnamelerin ilgiliye elektronik ortamdan iletileceği ve bu iletinin de tahakkuk fişi ve/veya ihbarnamelerin muhatabına tebliği yerine geçeceği de aynı yasa ile hükme bağlanmıştır.  Yapılan bu düzenlemeye paralel olarak 21.07.2005 tarihinde yürürlüğe girmek üzere 5398 sayılı Kanununun 23. maddesiyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355. maddesinin sonuna bir fıkra eklenmiştir. Mükerrer 355. maddede yapılan yasal düzenlemede beyannamelerini elektronik ortamda gönderme mecburiyeti bulunan mükelleflerin, beyannamelerini kanuni süre içerisinde göndermeyip kanuni sürenin sonundan başlayarak elektronik ortamda birinci 15 gün içerisinde vermesi halinde durumlarına uyan özel usulsüzlük cezası ¼ oranında, bu sürenin dolmasını takip eden 15 günlük süre (ikinci 15 günlük süre) içerisinde vermesi halinde yine  durumlarına uyan özel usulsüzlük cezası ½  oranında uygulanacaktır.  Süresinden sonra verilecek beyannamelerin gönderilmesi, ilgili beyanda vergi ödemesinin olup olmaması durumuna göre değişiklik arz etmektedir. Süresinden sonra verilecek beyannamede vergi ödemesi olması durumunda, ilgili beyannamenin Pişmanlık (PIS) hükümlerine göre verilmesi mükellef açısından en rasyonel seçim olacaktır.  Süresinden sonra verilen ve vergi ödemesi olan bir beyannamenin Pişmanlık (PIS) hükümlerine göre değil de, sehven Kanuni Süresinden Sonra (KSS) işaretlenerek gönderilmesi durumunda, elektronik sistem tarafından vergi ziyaı cezası kesilecektir.  Konu ile ilgili olarak GİB Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen özelge aşağıdaki gibidir; T.C.                                                                                                                                          GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞIBüyük Mükellefler Vergi Dairesi BaşkanlığıMükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü Sayı: B.07,1.GİB.4.99.16.01/01/VUK-341-2008-MUK-60                                                        28.11.2008 / 35204 Konu: Kanuni süresinden sonra elektronik ortamda verilen düzeltme beyannamesinin sistemde girişi yapıldığı sırada (PIS) yerine (KSS) işaretlenmesi üzerine düzenlenen vergi ceza ihbarnamesinin iptal edilmesi.İlgi: ……….11/2008 tarihli dilekçeniz. İlgi’de kayıtlı dilekçeniz ile şirketinizin ………..2007-………..2008 özel hesap dönemine tabi olduğu, hesap dönemi sonunda yapılan kontrollerde 2008 Nisan ayında imzalanan bir sözleşmeye ait damga vergisinin sehven süresinde beyan edilmediğinin tespiti üzerine, 04/2008 dönemine ait damga vergisi beyannamesi için 27/06/2008 tarihinde elektronik ortamda düzeltme beyannamesi verildiği ve sehven eksik beyan edilen 52.256,14 YTL damga vergisi ile buna bağlı 1.306,40 YTL tutarındaki gecikme faizinin aynı gün ödendiği, ancak 27/06/2008 tarihinde elektronik ortamda verilen düzeltme beyannamesinin pişmanlık hükümleri kapsamında verildiğinin ilgili açıklama kısmında belirtilmesine rağmen, işaretleme yapılırken sehven (PİS) yerine (KSS) işaretlenmesi dolayısıyla tarafınıza sistem tarafından vergi ceza ihbarnamesi düzenlendiği ve söz konusu ihbarnameden haberdar olamadığınız için yasal itiraz sürelerini de geçirdiğiniz belirtilerek, Başkanlığımız sistem kayıtlarında da görülen açıklama kısmının dikkate alınarak söz konusu vergi ceza ihbarnamesinin iptali talep edilmektedir.  …………….. Konuya ilişkin olarak Vergilendirme Müdürlüğünden …/11/2008 tarihinde alınan yazıda; 2008/4 dönemine ait damga vergisi beyannamenize ait düzeltme beyannamesini 27.06.2008 tarihinde kanuni süresinden sonra elektronik ortamda gönderdiğiniz, sistem kayıtlarının açıklama kısmında düzeltme beyannamenizi pişmanlık hükümlerinden yararlanarak verdiğiniz hususunun görüldüğü ancak      e-beyanname girişi yapılırken pişmanlıkla beyanname girişi yapıldığını dair herhangi bir işaretleme yapılmaması nedeniyle 27.06.2008 tarihinde yine sistem tarafından ihbarname düzenlenerek vergi zıyaı cezasının tarh edildiği ve söz konusu ihbarnamenin aynı anda tebliğ edildiği bununla birlikte, düzeltme beyannamesi dolayısıyla tahakkuk eden verginin de 27.06.2008 tarihinde ödendiği belirtilmektedir. Yukarıda belirtilen kanun hükümleri ve yapılan açıklamalar çerçevesinde, 04/2008 dönemine ait damga vergisine ilişkin düzeltme beyannamenizi VUK.’nun pişmanlık ve ıslah hükümlerine ilişkin 371. maddesi kapsamında değil de kanuni süresinden sonra verilen beyanname butonuna tıklamak suretiyle (işlem türü 30)  göndermeniz üzerine, tarafınıza mevcut yasal düzenlemeler gereğince sistem tarafından V.U.K.’un 341, 344 maddesi uyarınca tahakkuk eden ek vergilerin  % 50’si nispetinde vergi zıyaı cezası içeren ihbarname düzenlenmesi işlemi ilgili kanuni düzenlemelerin gereği olup kaldırılması mümkün bulunmamaktadır.  Diğer taraftan, söz konusu ihbarnamenin beyannamenin tahakkuk tarihi itibariyle yine sistem tarafından iletilmiş olması ve bu iletinin aynı zamanda ihbarnamelerin tebliği yerine geçmesi ve şirketinizce tebliği tarihlerinden itibaren 30 gün içersinde itiraz/ödeme de bulunmamanız karşısında söz konusu ihbarname kesinleşmiş olup, kesinleşen bu amme alacağının ödenmesi gerekmektedir. Bu itibarla, konuya ilişkin olarak Vergilendirme Müdürlüğünce yapılan işlemler Başkanlığımızca da uygun görülmüştür.           Bilgi edinilmesini rica ederim. Yukarıda açıklanan nedenle, süresinden sonra verilecek beyannamede vergi ödemesi olması durumunda, göndericilerin konuya azami dikkat etmeleri menfaatlerine olacaktır. Buna karşın, süresinden sonra verilecek beyannamede vergi ödemesi olmaması durumunda ise, beyanname kanuni süresinden sonra (KSS) seçeneği ile gönderilmek zorundadır.  1) Beyan Süresinde Verilmemiş ve Vergi Ödemesi Olan Beyanname Verilmesi Süresi içinde beyan edilmemiş ve vergi ödemesi olan beyannameleri elektronik ortamda gönderirken, beyannamenin pişmanlıkla verilmesine dikkat edilmelidir. İlgili beyanname hazırlanır ve e-beyanname sistemine yüklenir. Beyanname onay ekranında, “Özel” kutusunun işaretlenmesi suretiyle aşağıda görüntülenen ekrana ulaşılır; Bu ekranda pişmanlık talepli “PIS” kutusu işaretlenerek  butonuna tıklanır. Onay işleminin ardından aşağıdaki ekran görüntüsü çıkacaktır; Bu ekranı “Tamam”  onayı vererek, işleme devam edilmesi gerekmektedir. Aşağıdaki ekranda ise “Mükellef Grubu” listesinden mükellefin durumuna uygun “Sermaye Şirketleri”, “Birinci sınıf tüccarlar ve serbest meslek erbabı”, “İkinci sınıf tüccarlar”, “Yukarıdakiler dışında beyanname usulüyle gelir vergisine tabi olanlar”, “Kazancı basit usulde vergilendirilenler” ve “Gelir vergisinden muaf esnaf” bilgilerinden birinin seçilmesi zorunludur. 213 sayılı VUK 376. maddesine istinaden ceza indirim talebi, VUK 352. ve mük. 355. maddeler için iki seçenekle kullanıcının talebine açılmıştır. Bu aşamada kullanıcıların 2 tercih yolu bulunmaktadır; a)  VUK Mükerrer 355. maddesi Kapsamında Kesilecek Özel Usulsüzlük Cezasına Karşı Dava Açma Yolu: Buradaki tavsiyemiz, VUK mükerrer 355. maddesine ilişkin kesilecek cezaya karşı mükelleflerin dava açma yoluna gitmeleridir.([15]) Bu yolu takip edeceklerin, VUK Mükerrer 355. madde kapsamında kesilecek Özel Usulsüzlük Cezasına ilişkin indirim talebinde bulunmamaları gerekmektedir. ([16]) Buna karşın dava açacak mükelleflerin, VUK 352. madde kapsamında kesilecek Usulsüzlük Cezasına karşı indirim talebinde bulunmalarında bir sakınca bulunmamaktadır. VUK 352. madde kapsamında kesilen Usulsüzlük Cezası kanaatimizce kesilmesi gereken yegâne cezadır ve bu cezaya karşı yapılan itirazlar yargı tarafından kabul görmemektedir. (VUK 352. madde kapsamında kesilen usulsüzlük cezaları mahkemelerce hukuka aykırı görülmeyerek onanmaktadır. Bilgi için bkz. Ankara 3. Vergi Mahkemesi 23.09.2008 tarih ve E. 2008/705, K. 2008/1306 Kararı, Ankara 1. Vergi Mahkemesi E. 2008/1071, K. 2008/1769 Kararı ve Ankara 5. Vergi Mahkemesi 29.12.2008 tarih ve E. 2008/1559, K. 2008/2350 Kararı, Kaynak: http://www.mustafagulsen.com/) Burada dava konusu yapılacak ceza, VUK Mükerrer 355. Madde kapsamında kesilen Özel Usulsüzlük Cezasıdır. b) VUK Mükerrer 355. maddesi Kapsamında Kesilecek Özel Usulsüzlük Cezasına İndirim Talep Etme Yolu: Tercihini dava açma yönünde kullanmayacak olan mükellefler, Vergi Usul Kanunu’nun “Vergi zıyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında indirme başlıklı” 376. maddesinden yararlanarak, VUK 352. madde kapsamında kesilen Usulsüzlük Cezasını indirimli olarak ve VUK Mükerrer 355. maddesi kapsamında kesilecek Özel Usulsüzlük Cezasını ilk 15 günde vermeleri halinde ¼ oranında, ikinci 15 günde vermeleri halinde ise ½ oranında ödeyerek ceza indiriminden faydalanarak ödeyebileceklerdir.  Tercihi bu yönde kullanacak mükelleflerin aşağıdaki ekranda; işaretlemeleri ile  vererek ilgili beyannameye ait tahakkuk ve ceza ihbarnameleri görüntüleyebileceklerdir. Süresi içinde verilmemiş beyannamede ödeme olması durumunda, beyannamenin pişmanlık hükümlerinden faydalanarak verilmesi en rasyonel seçim olacaktır.  Mükellefçe haber verilen ve ödeme süresi geçmiş bulunan vergilerin, ödenmenin geciktiği her ay kesri için, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 51.maddesinde belirtilen nispette uygulanacak gecikme zammı oranında bir zamla birlikte (pişmanlık zammı) haber verme tarihinden itibaren başlayarak 15 gün içinde ödenmesi gerekmektedir. Aksi halde mükellef, pişmanlık ve ıslah hükümlerinden yararlanamayacaktır. Ancak, beyannamenin süresi içinde verilmediği gerekçesi ile VUK Mükerrer 355. maddesine istinaden kesilen Özel Usulsüz Cezasının yersiz ve hukuka uygun olmadığı görüşündeyiz. Bu nedenle ilgililere, söz konusu cezaya ilişkin indirim talep etmek yerine, yargı yoluna gitmelerini tavsiye ediyoruz. ([17]) 2) Beyan Süresinde Verilmemiş ve Vergi Ödemesi Olmayan Beyannamenin Verilmesi Süresi içinde beyan edilmemiş ve vergi ödemesi olmayan beyannameleri elektronik beyanname sisteminde kanuni süresinden sonra (KSS) türü ile göndermek gerekmektedir, çünkü vergi ödemesi olmayan beyannameleri sistem pişmanlık talebi ile kabul etmemektedir. İlgili beyanname hazırlanır ve e-beyanname sistemine yüklenir. Beyanname onay ekranında, “Özel” kutusunun işaretlenmesi suretiyle aşağıda görüntülenen ekrana ulaşılır; Bu ekranda kanuni süresinden sonra “KSS” kutusu işaretlenerek  butonuna tıklanır. Bu işlemden sonra, onaylanmak istenilen her bir beyanname için ihbarname bilgilerinin girildiği ekran gelir. “Mükellef Grubu” listesinden mükellefin durumuna uygun “Sermaye Şirketleri”, “Birinci sınıf tüccarlar ve serbest meslek erbabı”, “İkinci sınıf tüccarlar”, “Yukarıdakiler dışında beyanname usulüyle gelir vergisine tabi olanlar”, “Kazancı basit usulde vergilendirilenler” ve “Gelir vergisinden muaf esnaf” bilgilerinden birinin seçilmesi gerekmektedir.  213 sayılı VUK 376. maddesine istinaden ceza indirim talebi, VUK 352. ve mük. 355. maddeler için iki seçenekle kullanıcının talebine açılmıştır. Yukarıda detaylı olarak açıkladığımız üzere, bu aşamada kullanıcıların 2 tercih yolu bulunmaktadır; a) VUK Mükerrer 355. maddesi Kapsamında Kesilecek Özel Usulsüzlük Cezasına Dava Açma Yolunu Tercih Edenler; seçimi ile onaylamaları ve VUK Mük. 355. madde kapsamında kesilen ceza için dava açmaları gerekmektedir. ([1 b) VUK Mükerrer 355. maddesi Kapsamında Kesilecek Özel Usulsüzlük 8])Cezasına İndirim Talep Etme Yolunu Tercih Edenler;işaretlemelerini yaparak  düğmesine basıldığında ilgili beyannameye ait tahakkuk ve ceza ihbarnameleri görüntüleyebileceklerdir.Ancak, beyannamenin süresi içinde verilmediği gerekçesi ile VUK Mükerrer 355. maddesine kapsamında kesilen Özel Usulsüz Cezasına karşı yargı yoluna gidilmesine ilişkin önerimizi burada da tekrar hatırlatmakta yarar görüyoruz.