Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği

 

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği

 

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği:

(Yayın Tarihi: 28 Ağustos 2008)

 

-Madde 8 :Ek1, Ek2, İAB, İşgücü Çizelgelerinin bu madde ile kalkması beklenmektedir.

-Madde 9 : Bu maddede göze çarpan, A.Ş. kurucu ortaklarının  sigortalı olma zorunluluğunun kalkmasıdır.

-Madde 11 : Sigortalının aynı gün bildiriminde inşaat işyerleri yanında balıkçılık ve tarım işyerlerinde çalışanlarda eklenmiştir.

-Madde 13 : “Kurumca belirlenecek işlemlerde, işlem yaptığı kişilerin sigortalılık bakımından tescilli olup olmadığını kontrol etmek ve sigortasız olduğunu tespit ettiği kişileri, Kuruma bildirmekle yükümlüdürler.” Özellikle bankalarda işlem yapan personelin sigortalı olup olmadığı bankaca sorgulanacak ve kuruma bildirilecek.

-Madde 14 :  İş akdi sona eren Sigortalıları (4/1-a) ve işi terk eden Bağ-Kurluları (4/1-b) 10 gün içinde kuruma bildirim zorunluluğu getirilmiştir.

-Madde 15 : 4/1-a ve  4/1-b yani eski kanununa göre SSK’lı ve Bağ-kurluyu bildirim artık bir formdan yapılacak.  http://rega.basbakanlik.gov.tr/eskiler/2008/08/20080828-5-1.rar  adresinde bu yönetmelik eklerini indirebilirsiniz. “Ek 4 sigortalı işe giriş bildirgesi-4-a ve b.xls” dosyası ile bildirimde bulunabilirsiniz.

-Madde 16 : TC Kimlik numarası, 4/1-a, 4/1-b ve 4/1-c’liler için sigorta numarası yerine geçecek. Buda gösteriyor ki ilk işe girişlerinde internet üzerinden yapılması mümkün hale gelmektedir.

-Madde 26 :Sigortalılığın sona ermesine ilişkin bildirimler, Kanunun 4 üncü maddesi birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerine tabi olanlar için Ek-5, (c) bendine tabi olanlar için ise Ek-5-A’da bulunan sigortalı işten ayrılış bildirgesiyle sigortalılığın sona ermesini takip eden on gün içinde e-sigorta ile yapılır.” Bu madde ile “sigortalı işten ayrılış bildirgesiyle” (Ek-5) tanışmış oluyoruz.

-Madde 29: İşyeri bildirgelerinin e-sigorta ile internetten bildirilmesi zorunluluğu getirilmiştir.

-Madde 31: İşyeri bildirgesi ile birlikte verilecek diğer belgelerin elektronik ortamda gönderilmesinin önü açıldı.Eklerin ne şekilde gönderileceği şimdilik belirsiz.

-Madde 38: İş kazalarında işçi ve işverenlere geçici iş göremezlik ödeneği ödenecek.

-Madde 97:  İsteğe bağlı sigortalılık da gün şartı kaldırılmış. Ayrıca, 4/1-a(yani hizmet akdine başlı sigortalılar) ay içinde eksik çalışmalarını, isteğe bağlı sigorta ile tamamlayabilecekler.

-Madde 104:Aylık prime esas kazanç, Kanunun 82 nci maddesine göre belirlenen prime esas günlük kazanç alt sınırı ile üst sınırı arasında kalmak şartı ile kendileri tarafından beyan edilecek günlük kazancın otuz katıdır. Sigortalılar prime esas kazançları ile ilgili aylık olarak beyanda bulunur.”  Bu madde ile 4/1-b kapsamında olanlar(Bağ-kurlular) ödeyecekleri primleri kendileri tayin edebilecekler.

-Madde 109: Aylık Prim ve Hizmet belgesi bazı değişiklere uğramış. Sigorta kollarında, İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları, Analık Sigortası, Hastalık Sigortası kaldırılmış, yerine Kısa Vadeli Sigorta Kolları Primi ve Genel Sağlık Sigortası Primi gelmiştir.Eski formdan, Sigorta Sicil Numarası ve T.C. Kimlik Numarası alanları kaldırılmış, yerine Sosyal Güvenlik Sicil Numarası (TC No ile aynı) alanı getirilmiş. Prime Esas Kazanç alanı ise “Ücret” ve “Prim/İkramiye Vb.” olmak üzere ikiye ayrılmış.

Yine aynı maddede şöyle bir cümle mevcuttur; Hizmet belgesinin “, Kurumca çıkarılacak tebliğde belirtilen süre içinde Kuruma vermekle; sigortalıyı çalıştırmaya son verdiği veya sigortalının işten çıkması durumlarında, sigortalının işten ayrıldığı tarihten itibaren 15 gün içinde durumu ilgili üniteye bildirmekle yükümlüdür.” Buda kurumun aylık prim ve hizmet belgelerinin bildirim sürelerini geriye çekeceği sinyali anlamına geldiğini düşünüyorum. Ayrıca 15 günlük süre,  madde 26’da 10 gün olarak belirtilmektedir. Burada da bir çelişki görülmektedir. Yine bu maddede ilk kez elektronik imzadan da söz edilmektedir.

Maddeye göre işveren, taşeronları (Alt işveren)  adına da resen Aylık Prim ve Hizmet Bildirgesi düzenleyebilmektedir.

 

“(16) İşyerinde sigortalı çalıştırmaya ara verdiğini sigortalıyı çalıştırmaya son verdiği tarihten itibaren 15 gün içinde yazılı olarak bildiren işverenin, her ay ayrıca sigortalı çalıştırmadığına ve ücret ödemediğine ilişkin bir bildirimde bulunması gerekmez.” Bu cümle ile yine bizlere bir angarya doğdu. Dilekçeyi vermek ziyade, bunu hatırlamak daha zor.

 

Madde 110: Sigortalının tüm sigorta kollarına tabi olması gerekirken, SGDP olarak düzenlenmesi veya tam tersi durumlar için verilecek asıl ve ek bildirgelere İPC uygulanmayacak.

 

Madde 111: Bu maddede ise İPC’ler ele alınmış. 11 olumsuz koşulun gerçekleşmesi durumumda (Defterin tasdiksiz kullanılması, ücretin yazılmaması, ücret ödemesinin yazılmaması veya yanlış aya yazılması gibi…)  her aya, belgelerin ibraz edilmemesi nedeniyle verilmesi gereken ceza tutarını aşmamak kaydıyla, asgari ücretin yarısı tutarında İPC cezaları uygulanacağı açıklanmıştır.

Madde 112: Ücret bordrosunda şu hususlardan birinin eksik bulunması durumunda geçersiz sayılacağı, her geçersizlik için asgari ücretin yarısı tutarında İPC cezaları uygulanacağı açıklanmıştır. İşyerinin sicil numarası, bordronun ilişkin olduğu ay, sigortalının adı, soyadı, sigortalının sosyal güvenlik sicil numarası, ücret ödenen gün sayısı, sigortalının ücreti, ödenen ücret tutarı ve ücretin alındığına dair sigortalının imzasının bulunması zorunludur.

Madde 114: Saklama süresi tekrar 5 yıldan 10 yıla çıktı. “İşveren, denetim ve kontrolle görevlendirilmiş ilgili memurlara uygun donanım ve yazılımlar, terminallere ulaşım imkânları ve uzman personel sağlamak zorundadır” Bu madde ile, incelemeyi işverenle yapmanın yolu da açılmış.

Madde 123: Daha önceki uygulamada da olduğu üzere, maliye ve diğer kamu kuruluşlarının sigortalının eksik çalıştırıldığına ilişkin tuttuğu tutanağın bir örneğini de SGK’na gönderecek.

Geçici Madde 6-(3): Noter ve Avukatların topluluk sigortası artık bitiyor. Bunun yerine 4/1-b kapsamında değerlendiriliyor. Ancak, Avukat ve Noterlerin 3 ay içinde Kurumca hazırlanacak belge örneğini düzenleyip verme zorunluluğu bulunmaktadır.

Geçici Madde 7-

(1) e-sigorta tamamlanıncaya kadar eski Bağ-kurluları yine kağıt ortamında bildireceğiz.(Formu madde 15’te )

(2) 04.10.2000 ile 01.10.2008 tarihleri arasında Bağ-kurlu olmayı gerektirecek işte çalışmış olup herhangi bir tescil yaptırmamış olanlar 80.Madde 2.fıkra a bendine göre (yani kendi belirleyecekleri kazançtan) %32 prim tahakkukunu 01.04.2009 tarihine kadar öderlerse bu dilim sigortalılık süresi olarak sayılacaktır.

(5) 01.10.2008 tarihinden önce Bağ-kur kaydı olanlar, 31.12.2008 tarihine kadar prime esas kazanç beyanında bulunmazlar ise, devam eden basamağa ait tutar prime esas kazanç olarak kabul edilecek.

(6) Bağ-kur kaydı olup 30.04.2008 tarihinden 5 yıl gerideki dönemde prim borcu olanların, bu dönemde borçlarını, bununla ilgili kurumca çıkartılacak tebliğin yayımından sonraki ayın başından itibaren 6 aylık süre içinde ödememeleri halinde, prim ödemesi bulunan sigortalıların daha önce ödedikleri primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibarıyla, , hiç prim ödemesi bulunmayan sigortalıların ise tescil tarihi itibarıyla sigortalılığı durdurulacak. Ancak sigortalı sonradan bu döneme ilişkin müracaat edebilecek.

(7) Emekli iken 4b kapsamında çalışmaya devam edenler (yani Gv mükellefi veya şirket ortakları) ilgili dosyasından 10 yıl süreyle sağlık sigortası veya genel sağlık sigortası primi ödememiş olanlardan, sağlık sigortası ve genel sağlık sigortası primi kesilmiş olan süreler düşülmek kaydıyla, aylıklarının % 10’u oranında ve 10 yılı tamamlayacak süreyle genel sağlık sigortası primi kesilecek.

(9) A.Ş. kurucu ortakları, SGK zorunluluğu kaldırılmıştır. Eğer prim ödemeye devam edecekler ise 6 ay içinde kuruma yazılı müracaat edecekler.

Geçici Madde 21

2-a. Emekli olup, 4a kapsamında çalışanlardan toplamda %30 SGDP primi alınacak (işçi 7,5 + işveren 22,5)

2-b. Emekli olup, 4b kapsamında çalışanlardan 31.12.2008 tarihine kadar %12,  31.12.2009 tarihine kadar %13, 31.12.2010 tarihine kadar %14, 31.12.2011 tarihine kadar %15 oranında maaşların kesinti yapılacak.

4- Sosyal güvenlik destek primi, süresi içinde ve tam olarak ödenmezse, ödenmeyen kısmı sürenin bittiği tarihten itibaren ilk üç aylık sürede her bir ay için % 3 oranında gecikme cezası uygulanarak artırılır.

5- 4b kapsamında (emekli olup, GV mükellefi veya şirket ortağı vs. olan)  emekli olanlar, çalışmaya başladıkları halde emekli maaşlarından bir kesinti başlamış ve kuruma bilgi vermemişse yine , ödenmeyen kısmı sürenin bittiği tarihten itibaren ilk üç aylık sürede her bir ay için % 3 oranında gecikme cezası uygulanarak artırılır.

Geçici Madde 23

a) 10 yıl olan saklama süresi 2008 yılı için 5 yıl, 2009 yılı için 6 yıl, 2010 yılı için 7 yıl, 2011 yılı için 8 yıl, 2012 yılı için 9 yıl olarak uygulanacak.

 

MADDE 134 – (1) Bu Yönetmelik hükümleri 2008 yılı Ekim ayı başında yürürlüğe girer.

 

 

Ekler için : http://rega.basbakanlik.gov.tr/eskiler/2008/08/20080828-5-1.rar adresini ziyaret ediniz.

 

Kaynaklar:

1-     http://rega.basbakanlik.gov.tr/eskiler/2008/08/20080828-5.htm (Yönetmelik)

2-     http://www.sgk.gov.tr/wps/wcm/connect/
0fd1bc8049535216a947fd6f1b6c0386/
5510SosyalSigortalarVeGenelSaglikKanunu.doc?MOD=AJPERES
 (5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu)